...

Blog

Hoe test je of verlichting bestand is tegen de temperaturen in jouw installatie?

Om te testen of verlichting bestand is tegen de temperaturen in jouw installatie, vergelijk je de omgevingstemperatuur met de Ta-waarde (maximale omgevingstemperatuur) en de Tc-waarde (maximale temperatuur op het koudste punt van de behuizing) uit het datasheet van het armatuur. Liggen de werkelijke temperaturen boven deze grenswaarden, dan is het armatuur niet geschikt voor die locatie.

Dit is extra relevant in omgevingen zoals staalfabrieken, klimaatkamers, chemische installaties of andere industriële locaties waar temperaturen ver buiten het standaardbereik vallen. De secties hieronder behandelen de meest gestelde vragen over de temperatuurbestendigheid van industriële LED-verlichting, van het lezen van datasheets tot het kiezen van de juiste certificering.

Welke temperatuurbereiken zijn gevaarlijk voor standaard LED-armaturen?

Standaard LED-armaturen zijn doorgaans ontworpen voor omgevingstemperaturen tussen -20°C en +40°C. Buiten dit bereik neemt de levensduur van de LED-driver en de lichtbron snel af. Bij temperaturen boven +40°C stijgt de junctietemperatuur van de LED-chip, wat leidt tot lichtdegradatie, kleurverschuiving en in extreme gevallen vroegtijdig uitvallen van de driver.

Aan de koude kant geldt een vergelijkbaar risico. Onder -20°C kunnen condensatoren in de driver beschadigen en kan de behuizing bros worden door thermische krimp. In klimaatkamers of buitenlocaties in noordelijke regio’s is dit een reëel probleem dat met standaardproducten niet veilig op te lossen is.

Bijzonder verraderlijk zijn omgevingen met wisselende temperaturen, zoals laad- en loskades, productieruimtes naast ovens, of installaties vlakbij warmtebronnen. Thermische cycli tasten afdichtingen aan en vergroten de kans op vochtinfiltratie. Juist in die situaties is het essentieel om niet alleen naar de maximale temperatuur te kijken, maar ook naar het temperatuurverschil dat een armatuur regelmatig moet doorstaan.

Wat zeggen IP-klasse en IK-klasse over temperatuurbestendigheid?

IP-klasse en IK-klasse zeggen niets over temperatuurbestendigheid. De IP- und IK-Bewertung beschrijven respectievelijk de bescherming tegen stof en vocht, en de mechanische slagvastheid van een armatuur. Een armatuur met IP66 is waterdicht en stofdicht, maar dat garandeert niet dat het bestand is tegen hoge of lage omgevingstemperaturen.

De verwarring ontstaat omdat IP-klasse en temperatuurbestendigheid beide onder de noemer “robuustheid” vallen, maar ze meten fundamenteel verschillende eigenschappen. Een armatuur kan een uitstekende IP-klasse hebben en toch defect raken bij +60°C omdat de driver niet voor die temperatuur is ontworpen.

Temperatuurinformatie vind je in de technische specificaties van het datasheet, niet in de IP- of IK-codering. Zoek daar specifiek naar de Ta-waarde (ambient temperature) en eventueel de Tc-waarde voor de behuizingstemperatuur. Die waarden vertellen je pas of een armatuur geschikt is voor jouw specifieke omgeving.

Hoe lees je de temperatuurspecificaties in een armatuur datasheet?

In een armatuur datasheet zijn de temperatuurspecificaties te vinden onder benamingen als “operating temperature range”, “ambient temperature (Ta)” of “case temperature (Tc)”. De Ta-waarde geeft de maximaal toegestane omgevingstemperatuur aan. De Tc-waarde beschrijft de maximale temperatuur op een specifiek meetpunt op de behuizing, wat fabrikanten gebruiken om de thermische belasting van de driver te bewaken.

Let bij het lezen van een datasheet op de volgende punten:

  • Ta-waarde: de maximale omgevingstemperatuur waarbij het armatuur volledig op vermogen mag werken
  • Tc-Wert: de maximale temperatuur op het koudste punt van de behuizing, relevant voor de levensduur van de driver
  • L70-waarde: het aantal branduren waarna de lichtopbrengst tot 70% is gedaald, sterk afhankelijk van de werktemperatuur
  • Minimale omgevingstemperatuur: vaak vergeten, maar cruciaal voor koude omgevingen
  • Derating-informatie: sommige armaturen mogen bij hogere temperaturen alleen op gereduceerd vermogen werken

Een praktische vuistregel: zorg dat de werkelijke omgevingstemperatuur minstens 10°C onder de opgegeven Ta-waarde blijft. Dat geeft voldoende marge voor warmteopbouw door het armatuur zelf en voor onverwachte temperatuurpieken in de installatie.

Welke testmethoden bepalen of een armatuur extreme temperaturen aankan?

Of een armatuur extreme temperaturen aankan, wordt bepaald door thermische tests waarbij het product onder gecontroleerde omstandigheden wordt blootgesteld aan de grenswaarden van zijn specificaties. De meest gebruikte methoden zijn klimaatkamertests, thermische cyclusproeven en versnelde verouderingstests.

Een klimaatkamertest simuleert de werkelijke omgevingstemperatuur gedurende een langere periode. Daarin wordt gemeten of de driver stabiel blijft, of de lichtopbrengst constant is en of de behuizing geen vervorming vertoont. Bij thermische cyclusproeven wordt het armatuur herhaaldelijk blootgesteld aan wisselende temperaturen om de weerstand van afdichtingen, kabeldoorvoeren en behuizingsverbindingen te testen.

Naast deze labortests is praktijkvalidatie waardevol. Een armatuur dat in een staalfabriek of klimaatkamer succesvol heeft gefunctioneerd, geeft meer zekerheid dan alleen een gecertificeerd testrapport. Vraag bij twijfel de fabrikant naar referentieprojecten in vergelijkbare omgevingen. Dat is vaak de meest directe manier om te beoordelen of een product de praktijk aankan.

De volgende stappen helpen je bij het beoordelen van testresultaten:

  1. Vraag het testrapport op en controleer bij welke omgevingstemperatuur de test is uitgevoerd
  2. Vergelijk de testtemperatuur met de werkelijke temperatuur in jouw installatie
  3. Controleer of thermische cyclusproeven zijn uitgevoerd als jouw omgeving temperatuurwisselingen kent
  4. Vraag naar L70-levensduurgegevens gemeten bij de relevante temperatuur, niet alleen bij 25°C
  5. Vraag naar referentieprojecten in vergelijkbare omgevingen als aanvullende validatie

Wat is het verschil tussen hoge-temperatuur armaturen en standaard industriële armaturen?

Hoge-temperatuur armaturen zijn specifiek ontworpen voor omgevingen boven de +50°C tot +60°C, met aangepaste drivers, hittebestendige materialen en speciale koelconstructies. Standaard industriële armaturen zijn robuuster dan consumentenproducten, maar zijn doorgaans niet berekend op structurele blootstelling aan extreme warmte of infraroodstraling.

Het verschil zit in meerdere technische keuzes tegelijk. Hoge-temperatuur armaturen gebruiken drivers die zijn geselecteerd op prestaties bij hoge omgevingstemperaturen, niet alleen bij de standaard 25°C testomstandigheid. De behuizing is vaak uitgevoerd in materialen die geen vervorming vertonen bij langdurige warmteblootstelling, en de afdichtingen zijn bestand tegen thermische krimp en uitzetting.

Een ander belangrijk verschil is de bescherming tegen infraroodstraling. In staalfabrieken of bij smeltovens straalt de omgeving niet alleen warmte af via de lucht, maar ook direct via infraroodstraling op de armatuurbehuizing. Standaard armaturen zijn hier niet op ontworpen. Beleuchtung für hohe Temperaturen vereist specifieke reflecterende of isolerende maatregelen om de interne componenten te beschermen.

Wanneer is ATEX-certificering verplicht naast temperatuurbestendigheid?

ATEX-certificering is verplicht wanneer verlichting wordt geplaatst in een ruimte waar explosieve atmosferen kunnen ontstaan door gassen, dampen, nevels of stofdeeltjes. Dit geldt ongeacht of er ook extreme temperaturen aanwezig zijn. Temperatuurbestendigheid en ATEX zijn twee afzonderlijke vereisten die allebei van toepassing kunnen zijn.

In de praktijk komen beide eisen samen voor in omgevingen zoals chemische fabrieken, raffinaderijen, offshore installaties en bepaalde delen van de mijnbouw. Een armatuur in zo’n omgeving moet zowel bestand zijn tegen de werkelijke omgevingstemperatuur als gecertificeerd zijn voor gebruik in een explosiegevaarlijke zone. Een ATEX-gecertificeerd armatuur dat niet is ontworpen voor hoge omgevingstemperaturen voldoet in dat geval maar aan de helft van de eisen.

Binnen ATEX-certificering speelt temperatuur ook een eigen rol: armaturen krijgen een temperatuurklasse (T1 tot T6) die aangeeft wat de maximale oppervlaktetemperatuur van het armatuur is. Die waarde moet lager zijn dan de ontstekingstemperatuur van de aanwezige stoffen. Het is dus zaak om bij ATEX-toepassingen zowel de omgevingstemperatuur als de temperatuurklasse van het armatuur te controleren.

Praxisbeispiel: VPK Paper

In de papierfabrieken van VPK Paper in België loopt de temperatuur in en rond de papiermachine in de extreemste gevallen op tot +120 °C, met stoomontwikkeling en een zeer hoge luchtvochtigheid in de machine zelf. De eerder geprobeerde LED-oplossingen hielden het geen van alle vol. VPK Paper koos daarom voor bewijs vooraf: eerst een trial met de Snapper HT onder de echte omstandigheden, en pas daarna de uitrol. Die trial slaagde. JEL verzorgde het lichtontwerp en de engineering, ontwierp de installatie en leverde 98 Snapper HT in AC-uitvoering, goed voor 100 tot 200 lux in de machine bij 35 W per armatuur.

Een datasheet vertelt wat een armatuur onder testcondities doet, maar de combinatie van hitte, stoom en vocht in een draaiende machine is lastig na te bootsen. Een proef op de eigen locatie sluit dat gat. Daarbij telt niet alleen of de armatuur de eerste weken licht geeft, maar ook of de afdichting het vocht blijvend buiten houdt, want vocht vindt elke zwakke plek.

Mehr zum Projekt VPK Paper

Hoe JEL Products helpt met temperatuurbestendigheid van verlichting

JEL Products ondersteunt bedrijven bij het selecteren en implementeren van verlichting die aansluit op de werkelijke omstandigheden in hun installatie. Dat begint met een grondige analyse van de omgeving, niet met een catalogus.

  • Maßgeschneiderte technische Beratung: JEL Products brengt de temperatuurcondities in jouw installatie in kaart en koppelt die aan de juiste armatuurspecificaties
  • Hochtemperaturleuchten: de Orca HT en Barracuda HT floodlights zijn speciaal ontwikkeld voor omgevingen tot +120°C, inclusief bescherming tegen infraroodstraling
  • Klimaatkamer verlichting: voor koude omgevingen tot -45°C levert JEL Products armaturen die ook bij extreme kou betrouwbaar functioneren
  • Verlichting buiten de ATEX-zones: voor de terreindelen buiten explosiegevaarlijke zones, met doorverwijzing naar een gecertificeerde Ex-fabrikant voor de zones zelf
  • Volle Projektleitung: van verlichtingsontwerp en engineering tot installatie en inbedrijfstelling
  • ISO9001 und VCA** zertifiziert: kwaliteitsborging door het gehele traject heen

Wil je weten welke verlichting geschikt is voor de temperaturen in jouw installatie? Kontakt aufnehmen met JEL Products voor een technisch gesprek zonder verplichtingen.

Ähnliche Artikel