...

Home / Kennis / IP- en IK-classificatie

IP-waarde en IK-waarde

IP67 en IK10: wat die codes werkelijk garanderen, en wat niet

De IP-waarde zegt hoe goed een armatuur stof en water buiten houdt. De IK-waarde zegt hoeveel mechanisch geweld de behuizing verdraagt. Twee codes, twee normen, en in de praktijk twee heel verschillende faalgevallen.

Wij houden IP67 aan als ondergrens, waar de markt op IP66 blijft staan. Op zestien meter hoogte, op een kade of in een recyclinghal is dat geen papieren detail: een armatuur dat na drie jaar water binnenlaat, kost meer aan hoogwerker dan aan armatuur. Hieronder wat de cijfers betekenen, wat ze niet dekken, en welke waarde per toepassing minimaal nodig is.

De code gelezen
IP 6 7
Eerste cijfer: vast, stof en aanraking.
Tweede cijfer: water.
IK 10
Eén getal, 00 tot 10: de slagenergie in joule die de behuizing verdraagt.

IP komt uit IEC 60529, IK uit IEC 62262. Ze staan los van elkaar: IP67 zegt niets over stootvastheid en IK10 niets over water. Voor buiten hebt u ze beide nodig.

De cijfers

Wat elk cijfer in de code betekent

De tabellen hieronder geven de betekenis van de cijfers die u op datasheets voor buitenverlichting tegenkomt. Voor terrein-, sport- en industrieverlichting is alleen het bovenste deel van elke schaal relevant.

IP, eerste cijfer: vast en stof

4
Beschermd tegen vaste voorwerpen vanaf 1 mm. Voor buitenverlichting te licht.
5
Stofbeschermd: er mag stof binnenkomen, zolang het de werking niet hindert.
6
Stofdicht: er komt geen stof binnen. Dit is de waarde voor buiten, en verplicht in stoffige omgevingen.
Hoger dan 6 bestaat niet: 6 is het einde van deze schaal.

Het verschil tussen 5 en 6 is niet gradueel maar principieel: bij 5 mag er stof binnenkomen zolang het niet hindert, bij 6 mag er geen stof binnenkomen. In een recyclinghal, op een overslagterrein of bij een agrarisch bedrijf is dat het verschil tussen wel en niet.

IP, tweede cijfer: water

4
Spatwater uit alle richtingen. Voldoende onder een luifel, niet in de open lucht.
5
Waterstraal met een straalpijp van 6,3 mm, uit elke richting.
6
Krachtige waterstraal, straalpijp 12,5 mm. Slagregen en reiniging. Dit is waar de markt op blijft staan.
7
Kortdurende onderdompeling, 30 minuten op 1 meter diepte. Onze ondergrens, in combinatie met de straaltest van 6.
8
Langdurige onderdompeling onder door de fabrikant opgegeven omstandigheden. Bij ons leverbaar op alle floodlights.
9
Waterstraal onder hoge druk. Zonder letter is dit de algemene variant; in de praktijk komt u vrijwel alleen 9K tegen.
9K
Reiniging met hogedruk en stoom: 80 tot 100 bar, water van circa 80 °C, uit vier hoeken op 10 tot 15 cm afstand. De K komt uit de Duitse norm en is de zwaarste watertest die er is.

Let op: de schaal is niet cumulatief. Een armatuur dat IPx7 haalt, is getest op onderdompeling maar niet noodzakelijk op een waterstraal. Daarom hoort er een dubbele aanduiding te staan: onze armaturen zijn IP66/IP67, dus op beide getest, en de compacte DarkLicht-series en de floodlights gaan verder met IP69K. Onze floodlights zijn allemaal IP69K, en daarop is IP68 leverbaar wanneer er langdurige onderdompeling in het spel is. Staat er bij een leverancier alleen IP67, vraag dan naar de straaltest. En let op het woordgebruik: waterdicht is geen classificatie, het tweede cijfer is dat wel.

IP69K is de zwaarste watertest die er is, maar het is een reinigingstest en geen onderdompelingstest: hoge druk en heet water, kort en van dichtbij. Voor een wasplaats of een omgeving die met stoom wordt gereinigd, is dat de eis. Voor staand water blijft het zevende of achtste cijfer bepalend. Daarom ziet u die waarden naast elkaar staan en niet als één oplopende schaal, en daarom vragen wij bij een aanvraag hoe er gereinigd wordt.

IK: slagvastheid in joule

IK
Joule
Waar dat op neerkomt
IK06
1 J
Lichte aanraking. Binnen, buiten bereik.
IK07
2 J
Onbedoelde stoot met gereedschap.
IK08
5 J
Bereikbare plekken zonder verhoogd risico. Ondergrens voor buiten op hoogte.
IK09
10 J
Terreinen met verkeer en werkzaamheden eromheen.
IK10
20 J
Einde van de schaal: 5 kg van 40 cm. Sport, industrie, bereikbare montage.

IK10 is het einde van de schaal, en dat is minder dan het lijkt

IK10 staat voor 20 joule: een massa van vijf kilo die van veertig centimeter valt. Dat is stevig, maar het is geen vandalismegarantie en geen ballistische test. Een bal die met volle snelheid het glas raakt, kan meer energie meebrengen dan de test. Daarom is de vraag niet hoe hoog de IK-waarde is, maar of het armatuur bereikbaar is: op achttien meter hoogte komt er niets tegenaan.

Belangrijker: de IK-waarde geldt voor de behuizing zoals getest, en het zwakste punt bepaalt de uitkomst. Een aluminium huis met een vlakke glasplaat gedraagt zich anders dan hetzelfde huis met een bolle kunststoflens. Vraag daarom waar de waarde op gemeten is.

En let op wat er niet in de code zit: corrosie. Zoutlucht bij een haven of kade, ammoniak in een agrarische omgeving en chemische belasting op een overslagterrein vragen om een materiaalkeuze, niet om een hoger IP-cijfer.

De grens van de codes

Vijf dingen die IP en IK niet garanderen

Een IP67/IK10-armatuur kan alsnog binnen drie jaar uitvallen. Niet omdat de code onwaar is, maar omdat de code iets anders meet dan wat een armatuur op een mast overkomt.

Thermische cycli

De IP-test gebeurt op een armatuur op één temperatuur. In de praktijk warmt het op en koelt het af, elke dag opnieuw. Dat ademen trekt vocht naar binnen langs afdichtingen die de test wel haalden. Het is de meest voorkomende oorzaak van condens in een armatuur dat op papier IP67 is.

Corrosie en zoutlucht

IP en IK zeggen niets over materiaal. Aan een kade, in een haven of bij een agrarisch bedrijf met ammoniak bepaalt de legering de levensduur, niet het IP-cijfer. Daar is een volledig 316L-uitvoering het antwoord: twintig jaar garantie op de behuizing, vijf jaar op de overige onderdelen.

UV en veroudering van kunststof

Een kunststoflens of afdichting die tien jaar in de zon hangt, is niet dezelfde als bij de test. Vergeling kost lichtopbrengst en verharding kost dichtheid. Vraag naar het materiaal van de lens en de afdichting, niet alleen naar de code.

Hogedrukreiniging

IPx6 test met een gedefinieerde straal op gedefinieerde afstand. Een hogedrukreiniger op tien centimeter zit daar ver boven. Wordt er op uw terrein of in uw hal gereinigd met hoge druk, zeg dat dan bij de aanvraag: dat is een andere eis dan slagregen.

Het zwakste punt bepaalt alles

IP en IK gelden voor het armatuur zoals getest, met de meegeleverde wartel, kabel en montagebeugel. Een andere wartel, een verkeerd gemonteerde deksel of een kabel die naar boven wegloopt in plaats van naar beneden, doet de classificatie teniet. Montage is onderdeel van de waarde.

Dit is ook de reden dat wij op de vraag “is IP66 genoeg?” nooit met ja of nee antwoorden zonder te weten waar het armatuur komt te hangen. Op een kade is de materiaalkeuze belangrijker dan het IP-cijfer; op een sportveld de IK-waarde; in een recyclinghal het eerste cijfer.

Onze armaturen

De codes per serie

Zo ziet het assortiment eruit als u alleen naar de classificatie kijkt: de compacte DarkLicht-series en de floodlights halen IP69K, de grote vlakstralers staan op IP67. Op alle floodlights is daarnaast IP68 leverbaar. IK10 zit bij de floodlights, want die worden verplaatst en zitten binnen bereik.

IP69K · IK08 · 10.300 lm
IP69K · IK08 · tot 51.300 lm
IP67 · IK08 · tot 307.800 lm
IP69K · IK10 · 50.000 lm

Op elk datasheet staan de exacte waarden per uitvoering, zonder formulier. Wordt er met stoom of hoge druk gereinigd, kijk dan naar een uitvoering met IP69K; gaat het om staand water, dan is het zevende of achtste cijfer bepalend. Voor de mastkeuze die erbij hoort: lichtmasten en high mast.

Richtlijn per toepassing

Wat wij per omgeving minimaal aanhouden

Onze eigen werkwijze, geen norm. U ziet in de hele tabel IP67 staan, en dat is geen luiheid: wij houden IP67 als ondergrens aan, ook op een bouwplaats en ook op een terrein waar IP66 formeel zou volstaan. De IK-kolom loopt juist wel uiteen, want die volgt de bereikbaarheid: hoe hoger het armatuur hangt, hoe minder er tegenaan komt. Waar de omgeving zwaarder is, bepaalt de materiaalkeuze mee: een volledig 316L-uitvoering bijvoorbeeld, met twintig jaar garantie op de behuizing.

Omgeving
IP
IK
Bedrijventerrein en parkeerterrein
Slagregen, weinig mechanisch risico op hoogte
IP67
IK07
Sportveld
Ballen, en bereikbaar bij lagere masten
IP67
IK07/IK08
Distributiecentrum, laad- en loszone
Heftruckverkeer en aanrijdrisico
IP67
IK08
Haven, kade en containerterminal
Zoutlucht: materiaalkeuze weegt hier zwaarder dan de code
IP67
IK08
Recycling en overslag
Zware stofbelasting, dus stofdicht en niet stofbeschermd
IP67
IK08
Agrarisch bedrijf en buitenopslag
Stof, vocht en soms ammoniak; reiniging met hoge druk
IP67
IK08
Bouwplaats en tijdelijk terrein
Verplaatsen, stoten, ruw gebruik; plasvorming op het terrein
IP67
IK10
Wasplaatsen en zones met onderdompelingsrisico
Reiniging met hoge druk en staand water
IP68
IK10

Wat wij zelf leveren

OndergrensIP67, dus op straal én onderdompeling getest
Compacte DarkLicht-seriesIP69K
Alle floodlightsIP69K, IP68 leverbaar
Grote DarkLicht-vlakstralersIP67 / IK07
IK10bij de floodlights
Afschermingfull cut-off, 0% opwaarts
Levensduur DarkLicht103.500 uur, L90B05
Rendement171 lm/W netto
Garantie5 jaar compleet armatuur
Volledig 316L-uitvoering20 jaar behuizing, 5 jaar overige onderdelen
ATEXniet aanwezig

Vrijwel ons hele assortiment is IP66/IP67, en een deel gaat verder: de compacte DarkLicht-series en de floodlights halen IP69K. Al onze floodlights zijn IP69K, en daarop is IP68 leverbaar. De grote DarkLicht-vlakstralers staan op IP67. De exacte waarde per uitvoering staat op het datasheet, en dat downloadt u zonder formulier.

Eén ding waar wij geen classificatie voor hebben

ATEX, voor explosiegevaarlijke zones. Die certificering hebben wij niet, en wij claimen hem ook niet. Werkt u in een zone waar dat vereist is, dan zeggen wij dat meteen in plaats van er een IP-waarde tegenover te zetten.

Verder in deze reeks

De andere begrippen uit een datasheet

Online·L90B05
LB-waarden en levensduur

Hoe u een levensduuropgave leest, en waarom een getal zonder LB-code niets zegt.

Online·lumen, candela, lux
Lichtstroom en lichtsterkte

Waarom meer lumen niet meer licht op de grond betekent.

Online·lm/W
Energie-efficiëntie

Chiprendement tegenover systeemrendement, en de doorwerking in de terugverdientijd.

Alle onderwerpen bij elkaar staan op subsidie en kennisbank.

Veelgestelde vragen

Wat ons hierover gevraagd wordt

Weet u niet zeker welke waarde uw omgeving vraagt, beschrijf dan kort wat er gebeurt op het terrein. Dat zegt meer dan een IP-cijfer, en u krijgt binnen één werkdag antwoord van een engineer.

Het eerste cijfer, 6, betekent stofdicht: er komt geen stof binnen. Het tweede cijfer gaat over water: 6 is een krachtige waterstraal uit elke richting, getest met een straalpijp van 12,5 mm, en 7 is kortdurende onderdompeling, 30 minuten op 1 meter diepte. IP66 is de gangbare buitenwaarde in de markt; wij houden IP67 aan als ondergrens en leveren vrijwel alles als IP66/IP67, dus op beide getest.

Alleen het tweede cijfer, en dat gaat over de zwaarte van de waterstraal: bij 5 een straalpijp van 6,3 mm, bij 6 van 12,5 mm. IP65 kan volstaan onder een luifel of overkapping; voor armaturen in de open lucht houden wij IP67 aan.

Zwaarder op water, maar niet automatisch beter, want de schaal is boven 6 niet cumulatief: IP67 is getest op kortdurende onderdompeling en IP66 op een krachtige waterstraal, en dat zijn verschillende tests. Daarom hoort er een dubbele aanduiding te staan. Onze armaturen zijn IP66/IP67 en dus op beide getest; onze floodlights zijn allemaal IP69K en daarop is IP68 leverbaar. Staat er bij een leverancier alleen IP67, vraag dan expliciet naar de straaltest.

Twintig joule: in de test een massa van vijf kilo die van veertig centimeter valt. Dat is het hoogste niveau van de IK-schaal. Het is stevig, maar het is geen vandalismegarantie: een bal op volle snelheid kan meer energie meebrengen dan de test.

IK07 tot IK08. Op een sportveld hangen de armaturen op een mast van doorgaans twaalf tot achttien meter, dus buiten het bereik van spelers en ballen. Waar de masten lager staan of de armaturen bereikbaar zijn, houden wij IK08 aan. IK10 reserveren wij voor bouwplaatsen en wasplaatsen: verplaatsen, ruw gebruik en reiniging van dichtbij.

Nee. IP komt uit IEC 60529 en gaat over stof en water; IK komt uit IEC 62262 en gaat over slagenergie. Ze staan volledig los van elkaar. Voor buitenverlichting hebt u beide waarden nodig, en op een datasheet horen ze beide te staan.

Omdat de IP-test op één temperatuur gebeurt. In de praktijk warmt een armatuur elke dag op en koelt weer af, en dat ademen trekt vocht langs afdichtingen die de test wél haalden. Dit is de meest voorkomende oorzaak van vocht in een armatuur dat op papier in orde is, en het is de reden dat een hoger IP-cijfer alleen niet genoeg is. Vraag daarom naar de thermische opbouw en de ontluchting, niet alleen naar het cijfer.

Nee. IP en IK zeggen niets over materiaal en dus niets over corrosie. Aan een kade of in een haven bepaalt de legering de levensduur. Daarvoor leveren wij een volledig 316L-uitvoering, met twintig jaar garantie op de behuizing en vijf jaar op de overige onderdelen.

Niet zonder dat te overleggen. De IPx6-test gebruikt een gedefinieerde straal op gedefinieerde afstand; een hogedrukreiniger op tien centimeter zit daar ver boven. Wordt er op uw terrein of in uw hal met hoge druk gereinigd, zeg dat dan bij de aanvraag, want dat is een andere eis dan slagregen.

Ja, op al onze floodlights is IP68 leverbaar. Die floodlights zijn bovendien allemaal IP69K uitgevoerd, en dat zijn twee verschillende tests: IP68 gaat over langdurige onderdompeling, IP69K over reiniging met hoge druk en heet water. Geef bij de aanvraag door of er sprake is van staand water, van hogedrukreiniging, of van beide, dan zetten wij de juiste uitvoering in de offerte.

Alleen bij montage volgens voorschrift. De classificatie geldt voor het armatuur zoals getest, met de meegeleverde wartel en afdichting. Een andere wartel, een scheef gemonteerde deksel of een kabel die naar boven wegloopt in plaats van naar beneden, doet de waarde teniet. Bij installatie door onze eigen VCA**-monteurs is dat onderdeel van het werk; werkt uw eigen installateur, dan staat het in de montagevoorschriften.

Nee, die certificering hebben wij niet en wij claimen hem ook niet. Werkt u in een explosiegevaarlijke zone waar ATEX vereist is, dan zeggen wij dat direct in plaats van er een hoge IP-waarde tegenover te zetten.

Vertel wat er op uw terrein gebeurt, dan zeggen wij welke uitvoering nodig is

Zoutlucht, stof, heftruckverkeer, ballen, hogedrukreiniging: elk daarvan wijst een andere kant op. Wij kijken naar de omgeving en niet alleen naar het cijfer, en leveren daarbij een kosteloze lichtberekening.

Zoek de waarden voor uw eigen armatuur op

Alle uitvoeringen staan in een tabel, met de datasheet en het lichtbestand per artikel.

Naar de datasheetsOf laat uw situatie doorrekenen